Sốt ruột khi trẻ bị tiêu chảy cha mẹ phải làm gì? 

0

Trẻ bị tiêu chảy có thể gây ra tình trạng mất nước nghiêm trọng, có thể đe dọa tính mạng của trẻ một cách nghiêm trọng. Bởi vậy, cha mẹ cần phải nắm được những thông tin cần thiết để có cách phòng tránh và chữa trị kịp thời bệnh tiêu chảy cho trẻ. 

Tình trạng tiêu chảy ở trẻ em là gì? 

Tiêu chảy là tình trạng nhu động ruột hoạt động mạnh hơn so với bình thường, dẫn đến tình trạng phân mềm, phân sống hoặc phân có nhiều nước. Trẻ bị tiêu chảy có thể  xảy ra ở từng thời kỳ, nhưng không quá lâu, thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, khi lớn hơn hệ tiêu hóa của trẻ phát triển ổn định thì tình trạng bị tiêu chảy ở trẻ em sẽ giảm xuống. 

Trẻ bị tiêu chảy có thể có nhiều giai đoạn khác nhau
Trẻ bị tiêu chảy có thể có nhiều giai đoạn khác nhau

Bệnh này có thể được chia thành các tình trạng khác nhau là:

  • Trẻ em bị tiêu chảy cấp tính kéo dài từ khoảng 1-2 ngày đến 1 tuần, thường liên quan đến nhiễm trùng, vi khuẩn. 
  • Trẻ bị tiêu chảy mạn tính kéo dài trên 4 tuần nguyên nhân thường là do hội chứng ruột bị kích thích hoặc có thể là do bệnh đường ruột.

Nguyên nhân trẻ bị tiêu chảy 

Có rất nhiều nguyên nhân gây tiêu chảy ở trẻ em cụ thể như: 

  • Do virus: Rotavirus chiếm khoảng 40% các trường hợp trẻ bị tiêu chảy, thường xuất hiện ở mùa đông, thời gian ủ bệnh từ 12 giờ – 5 ngày. Đây cũng là nguyên nhân phổ biến nhất dẫn tới tiêu chảy ở trẻ em. 
  • Do vi khuẩn: có thể nói tới vi khuẩn Coli, tụ cầu, tả, lỵ trực trùng,…
  • Do bị nhiễm ký sinh trùng qua đồ ăn, thức uống.
  • Do phản ứng với các thuốc có tác dụng phụ gây tiêu chảy.
  • Mắc một số bệnh đường ruột, rối loạn chức năng ruột,…
  • Do ngộ độc thức ăn gây tiêu chảy,…

Đây cũng được coi là những nguyên nhân trẻ bị tiêu chảy cấp nếu không được chữa trị kịp thời thì dần dần sẽ chuyển sang giai đoạn tiêu chảy mạn tính đe dọa tính mạng của trẻ. 

Ngoài ra, phụ huynh của bé cũng nên lưu ý những yếu tố gây ra bệnh tiêu chảy ở trẻ em như: 

  • Cho trẻ ăn thức ăn bị hỏng, ôi thiu,…
  • Thức ăn của trẻ không được bảo quản tốt.
  • Không rửa tay cho bé trước khi ăn.
  • Dụng cụ cho trẻ ăn như: bát, đĩa, cốc, chén,… không được vệ sinh sạch sẽ. 
  • Bên cạnh đó cũng có một số yếu tố khác gây ra tình trạng bé bị đi ngoài liên tục như: trẻ bị thiếu men gây rối loạn tiêu hóa, trẻ bị suy dinh dưỡng, suy giảm hệ miễn dịch,… 

Biểu hiện bệnh tiêu chảy ở trẻ em

Ở trẻ em, cũng tùy vào từng độ tuổi mà tần suất đi ngoài khác nhau. Bởi vậy cha mẹ cần chú ý tới độ tuổi và dựa vào số lần đi về sinh, tình trạng của phân để xác định bé có bị đi ngoài hay không. Cụ thể các biểu hiện trẻ bị tiêu chảy như sau: 

  • Đối với trẻ sơ sinh: bé có thể đi ngoài 5-6 lần/ ngày thậm chí là 10 lần/ngày bởi hệ tiêu hóa của bé vẫn chưa hoàn thiện. Tuy nhiên đây sẽ không phải là biểu hiện tiêu chảy ở trẻ sơ sinh, nếu như trẻ vẫn ăn uống bình thường, không sút cân. Nếu tình trạng bé đi ngoài lỏng, liên tục, bỏ bú, sụt cân thì cần đưa trẻ đi gặp bác sĩ để xác định tình trạng cụ thể.
  • Đối với trẻ em: Trẻ em bị đi ngoài liên tục, bất thường từ 3 lần trở lên trong vòng 24 giờ, phân lỏng, sống,… thì cũng là biểu hiện của trẻ bị tiêu chảy.
Biểu hiện trẻ bị tiêu chảy
Khi con bị đau bụng cha mẹ nên lưu ý đến biểu hiện của trẻ như đau bụng, số lần đi vệ sinh, tình trạng phân

Bên cạnh những biểu hiện tiêu chảy ở trẻ em trên cha mẹ cũng nên lưu ý với các dấu hiệu, triệu chứng trẻ bị tiêu chảy để có cách chữa trị kịp thời. 

Dấu hiệu và triệu chứng tiêu chảy ở trẻ em 

Dấu hiệu trẻ bị tiêu chảy cấp, dấu hiệu trẻ bị tiêu chảy rota,… sẽ khác nhau bởi nó còn phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, tình trạng của bé. Tuy nhiên, nhìn chung vẫn có những triệu chứng tiêu chảy ở trẻ cơ bản dễ xác định nhất.

Triệu chứng tiêu chảy cấp ở trẻ em

  • Bé bị đau bụng tiêu chảy nhiều lần.
  • Bé bị đầy hơi tiêu chảy.
  • Trẻ bị đầy bụng đi ngoài.
  • Buồn nôn.
  • Sốt nhẹ hoặc sốt cao tùy cơ địa từng bé
  • Cơ thể bé bị mất nước.

Triệu chứng trẻ bị tiêu chảy nặng

  • Trẻ bị đau bụng tiêu chảy đi ngoài nhiều lần, đi tiểu ít. 
  • Bé bị chướng bụng tiêu chảy, phân sống, trong phân của bé có thể có máu.
  • Nôn thường xuyên
  • Trẻ chán ăn, ăn mất ngon hoặc bỏ ăn
  • Bé bị sốt cao
  • Khát nước cực độ, miệng khô, dính miệng,..
  • Cân nặng bị giảm, thậm chí là sút cân nhiều
  • Bé mệt mỏi, ngủ li bì, chóng mặt, ít vận động, người mỏi,…

Hậu quả của bệnh tiêu chảy ở trẻ nhỏ

Nếu tình trạng tiêu chảy ở trẻ không được khắc phục hay có phương xử lý kịp thời sẽ gây ra những hậu quả biến chứng nguy hiểm đến sức khỏe của trẻ. Hậu quả đầu tiên và hay gặp nhất khi bé bị tiêu chảy là mất nước và các chất điện giải. Khi mất nước trẻ rất mệt mỏi, quấy khóc, ăn uống kém, sụt cân,… Vì thế mà ngay khi bị tiêu chảy phải bù nước và các chất điện giải, sử dụng men vi sinh để cân bằng hệ vi sinh đường ruột.

Tiêu chảy ở trẻ lâu ngày cũng có thể gây suy giảm miễn dịch, giảm sức đề kháng, đây cũng chính là nguyên nhân gây ra các bệnh lý nhiễm khuẩn khác như: nhiễm trùng huyết, viêm phế quản, viêm phổi, viêm màng não,…

trẻ bị tiêu chảy có thể bị ảnh hưởng tới sức khỏe nghiêm trọng
Trẻ sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe nếu không có biện pháp ngăn ngừa bệnh tiêu chảy kịp thời

Nếu không được điều trị đúng và kịp thời, trẻ em bị tiêu chảy cấp có thể gây chậm lớn, chậm tăng cân, còi xương, suy dinh dưỡng, thậm chí là đe dọa tới tính mạng của trẻ. 

Vậy khi có các biểu hiện, dấu hiệu hay triệu chứng bé bị tiêu chảy phải làm sao, cha mẹ phải xử lý khi bé bị tiêu chảy như thế nào cho đúng cách và kịp thời? 

Cha mẹ phải làm gì khi trẻ bị tiêu chảy? 

Rất nhiều cha mẹ băn khoăn, lo lắng không biết phải làm sao con bị tiêu chảy kéo dài. Chưa cần tìm hiểu tới nguyên nhân tiêu chảy ở trẻ em, trong tất cả các trường hợp tiêu chảy, biện pháp ban đầu và quan trọng nhất là phải bù nước và các chất điện giải. Bù nước và các chất điện giải sẽ giúp cải thiện được rất tốt trường hợp.

Sau mỗi lần trẻ đi ngoài phân sống, tùy theo độ tuổi mà việc bổ sung nước và các chất điện giải khác nhau. Trong điều kiện không có dung dịch điện giải có thể cho uống nước pha muối và đường, nước cháo, nước dừa non,… 

Bên cạnh việc cho bé uống bù nước và điện giải, cha mẹ phải cho bé uống men vi sinh theo chỉ định của bác sĩ để giúp ổn định lại hệ vi sinh đường ruột, qua đó hạn chế tình trạng tiêu chảy. Trong trường hợp trẻ đi ngoài uống thuốc không khỏi hay men vi sinh không đỡ kéo dài lâu ngày thì cha mẹ nên cho con tới các cơ sở y tế để kiểm tra kỹ hơn. 

Cùng với đó, cha mẹ vẫn nên tiếp tục cho bé ăn chế độ ăn phù hợp, bú sữa mẹ,… bởi phải cho trẻ ăn chế độ dinh dưỡng đầy đủ, đặc biệt là giàu đạm để tránh nguy cơ suy dinh dưỡng.

Trẻ bị tiêu chảy bao lâu thì khỏi?

Đối với trường hợp bé bị tiêu chảy cấp bao lâu thì khỏi, thực tế thì rất khó để đưa ra một câu trả lời chính xác, bởi thời gian khỏi bệnh ở mỗi trẻ là khác nhau và phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: 

  • Thời gian phát hiện em bé bị tiêu chảy cấp
  • Cách chăm sóc trẻ bị tiêu chảy cấp.
  • Phương pháp chữa trị trẻ tiêu chảy cấp
  • Khả năng tự miễn dịch và sức đề kháng của trẻ nhỏ.

Thông thường, bệnh tiêu chảy cấp ở trẻ em có thể biến mất chỉ sau một vài ngày. Tuy nhiên, ở nhiều trường hợp có thể trẻ bị tiêu chảy 10 ngày mới hết. Nếu trong khoảng 14 ngày dấu hiệu bé bị tiêu chảy chưa ngưng, bạn cần lưu ý bởi có thể trẻ bị tiêu chảy kéo dài. 

Lúc này chỉ có các biện pháp can thiệp chuyên sâu mới có thể ức chế được tình trạng bệnh.

trẻ bị tiêu chảy nặng cần tới sự can thiệp của các bác sĩ nhi khoa
Trẻ sẽ cần tới sự can thiệp chuyên sâu của y khoa nếu tình trạng trẻ bị tiêu chảy kéo dài lâu ngày không khỏi.

Bởi vậy, cha mẹ cần phải có cách chăm sóc trẻ tiêu chảy cấp kịp thời đúng cách để ngăn ngừa tình trạng bé bị tiêu chảy cả tháng, ảnh hưởng lớn tới sức khỏe và sự phát triển của trẻ. 

Hướng dẫn cha mẹ cách chăm sóc trẻ bị tiêu chảy tại nhà

Đối với bé bé tiêu chảy được bác sĩ chỉ định điều trị tại nhà sẽ có cách chăm sóc khác với các bé được chỉ định điều trị tại bệnh viện. 

Cách chăm sóc trẻ bị tiêu chảy cấp mức độ nhẹ tại nhà

Đối với trẻ bị tiêu chảy ở dạng nhẹ, do nhiễm virus có thể sẽ tự biến mất sau 1-2 ngày. Ca mẹ chỉ cần bổ sung đủ nước và các chất điện giải cho con, hạn chế đồ ăn khó tiêu, đầy bụng, chướng bụng,… đến khi trẻ khỏi hoàn toàn thì thực hiện chế độ dinh dưỡng khoa học.

Chế độ ăn cho trẻ bị tiêu chảy

Cha mẹ vẫn cho trẻ ăn bình thường, không nên bắt trẻ nhịn ăn bởi việc làm này sẽ dẫn đến hạ đường huyết, cơ thể suy nhược, trẻ bị suy dinh dưỡng. Nếu trẻ còn đang bú thì mẹ vẫn cho trẻ bú bình thường và cho ăn những thức ăn nhẹ, dễ tiêu.

Mẹ cần xây dựng chế độ ăn đầy đủ chất dinh dưỡng cho trẻ bị tiêu chảy
Cha mẹ vẫn cần xây dựng 1 chế độ ăn đầy đủ dinh dưỡng cho con, nên cho con ăn các loại đồ ăn dạng mềm như cháo, súp,..

Nếu trường hợp bé bị tiêu chảy không chịu ăn, cha mẹ hãy chia nhỏ các bữa ăn của bé để hệ tiêu hóa của con không phải làm việc quá sức. Bổ sung thêm những loại thực phẩm vào bữa ăn khi trẻ bị tiêu chảy như gừng, gạo trắng, lựu, thịt bò, thịt gà, nước chanh,…

Cha mẹ lưu ý khi chăm sóc trẻ bị tiêu chảy

Trong quá trình chăm sóc bé bị tiêu chảy cha mẹ nên lưu ý:

  • Không sử dụng sữa và các chế phẩm từ sữa. Đối với trẻ vẫn phải ăn sữa ngoài, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa.
  • Đối với trẻ sơ sinh, không được sử dụng các loại nước ép từ trái cây như táo, lê, đào,…
  • Không nên cho bé ăn hải sản trong thời gian này
  • Hạn chế các đồ ăn vặt, các đồ uống có gas, thức ăn khó tiêu,..
  • Vệ sinh sạch sẽ các dụng cụ chăm sóc trẻ,…

Và tất nhiên để tránh trường hợp trẻ bị đau bụng tiêu chảy hay nôn trớ, đi ngoài phân lỏng,…. cha mẹ phải biết cách phòng chống bệnh tiêu chảy ở trẻ em. 

Cách phòng bệnh tiêu chảy ở trẻ em

“Phòng bệnh hơn chữa bệnh” là điều mà các chuyên gia, bác sĩ vẫn thường hay khuyến cáo. Đối với trường hợp này cũng vậy, cha mẹ nên thực hiện những điều sau để phòng chống bệnh tiêu chảy ở trẻ em

  • Luôn giữ gìn vệ sinh cho trẻ. Cho trẻ rửa tay bằng xà phòng, nước ấm thường xuyên, đặc biệt là sau khi chơi, sau khi đi vệ sinh và trước bữa ăn. 
  • Vệ sinh bình bú sữa, đồ pha sữa của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ bằng cách tiệt trùng với nước sôi và để khô trước khi sử dụng. 
  • Thường xuyên vệ sinh đồ chơi của trẻ để tránh những loại ký sinh trùng bám vào khi trẻ chơi hay ngậm miệng vào đồ chơi. 
  • Hạn chế cho trẻ uống quá nhiều nước trái cây, đặc biệt là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Tránh cho trẻ uống các loại nước uống công nghiệp, có gas, đồ ăn nhanh,…
  • Cha mẹ lưu ý, giữ vệ sinh sạch sẽ khi làm đồ ăn cho bé và bảo quản đồ ăn sạch sẽ, tránh ôi thiu, hư hỏng,…
để tránh trẻ bị tiêu chảy nên tiêm phòng định kỳ đầy đủ cho bé
Tiêm phòng định kỳ đầy đủ cho bé
  • Tiêm phòng, chích ngừa virus rota, sởi,…
  • Cho trẻ uống vitamin A định kỳ. 
  • Để tăng cường hệ miễn dịch tự nhiên cho trẻ nhỏ, tốt nhất mẹ nên cho bé bú sữa mẹ hoàn toàn ít nhất trong 6 tháng đầu. 

Khi nào cha mẹ nên đưa trẻ bị tiêu chảy tới cơ sở y tế?

Bé bị tiêu chảy kéo dài phải làm sao? Đối với trường hợp trẻ bị tiêu chảy kéo dài, sau khi đã chăm sóc tại nhà mà không có dấu hiệu ngưng tốt nhất cha mẹ nên cho bé tới bệnh viện ngay, đặc biệt là trẻ em dưới 6 tuổi. Vì trẻ ở độ tuổi này rất dễ bị mất nước và bệnh trở nặng mà người nhà khó có thể nhận biết được. Ở trẻ lớn hơn, nếu có các dấu hiệu sau đây thì cha mẹ nên cho con đi khám ngay:

  • Bé bị tiêu chảy mãi không khỏi sau 7 ngày.
  • Trẻ bị đau bụng nhiều, trướng bụng đi ngoài phân có máu và có dấu hiệu mất nước. 
  • Trẻ không chịu ăn uống, nôn ói nhiều, dịch nôn ói của trẻ có màu xanh lá cây, sụt cân,…
  • Trẻ sốt, mệt mỏi, quấy khóc liên tục,…

Nếu gặp những nghi ngờ về sức khỏe của trẻ cha mẹ nên đưa con đi gặp bác sĩ để có được những chẩn đoán và cách xử lý kịp thời. 

Hy vọng qua những thông tin trên đã giúp cha mẹ có thêm kiến thức về bệnh cũng như biết cách chăm sóc trẻ bị tiêu chảy đúng cách và kịp thời. Bên cạnh đó, cha mẹ còn biết thêm cách phòng tránh khi trẻ nhỏ bị tiêu chảy từ đó bảo vệ được sức khỏe, tăng cường hệ miễn dịch giúp con phát triển khỏe mạnh.