Viêm gan là gì? Cách nhận biết và điều trị bệnh hiệu quả

0

Số liệu thống kê của hội gan mật cho thấy mỗi năm nước ta có hơn 1000 người chết, và hơn 8 triệu người mắc bệnh viêm gan. Theo các chuyên gia thì đây là một trong những bệnh lý khá phổ biến trong nước, dễ bị lây nhiễm và tỉ lệ tử vong cao. Tuy nhiên không phải ai cũng hiểu rõ bệnh viêm gan là gì và có những loại viêm gan nào, các triệu chứng thường gặp và ai là người có nguy cơ mắc bệnh. Bài viết sau đây của chúng tôi sẽ giúp bạn giải đáp vấn đề này.

viêm gan là gì
Bổ sung kiến thức dưới đây để có một lá gan khỏe mạnh

Viêm gan là gì

Gan được coi là cơ quan thải độc, bộ máy lọc máu của cơ thể. Tuy nhiên cũng như nhiều bộ phận khác gan cũng có thể bị tổn thương do các vi rút, vi khuẩn hay độc tố. Viêm gan là bệnh lý khá phổ biến tuy nhiên do dấu hiệu nhận biết không rõ ràng khiến người mắc không biết tình trạng bệnh để có biện pháp chữa trị kịp thời dẫn tới các vấn đề như xơ gan, ung thư gan.

Bệnh viêm gan tên khoa học là Hepatitis, một dạng tổn thương do nhiễm khuẩn, nhiễm độc cũng như tự miễn gây ra. Nguyên nhân phổ biến nhất hiện nay là viêm gan do virus, thường gặp là viêm gan A, viêm gan B (HBV), hoặc nhóm virus viêm gan C (HCV). Ngoài ra gan có thể bị nhiễm khuẩn do các chất độc hại hay dùng nhiều thuốc tây y cũng dễ gây ra tình trạng này.

Một số trường hợp viêm gan do virus cơ thể có thể tự tạo ra phản ứng miễn dịch để chống lại. Tuy nhiên một số trường hợp khác khi virus nhân lên nhiều hơn và tấn công hệ thống miễn dịch thì gan dễ bị tổn thương gây nên tình trạng mãn tĩnh ảnh hưởng tới cuộc sống và sức khỏe của mọi người.

Những dấu hiệu chứng tỏ bạn bị mắc viêm gan

Viêm gan ngày càng trở nên phổ biến với số lượng người mắc ngàng càng tăng. Do triệu chứng viêm gan không rõ ràng chính vì vậy nếu chủ quan vào tình trạng sức khỏe bản thân thì khó có thể đưa ra phương hướng khám và điều trị kịp thời. Dưới đây là một số dấu hiệu viêm gan phổ biến:

dấu hiệu viêm gan
Một số triệu chứng của bệnh viêm gan
  • Những người mắc bệnh thường có bị đổi màu da bất thường. Mắt và nước tiểu có màu vàng đục hoặc vàng đậm. Vàng da chính là dấu hiệu nhận biết đầu tiên của căn bệnh này.
  • Do chức năng gan bị rối loạn, quá trình thải độc diễn ra không theo đúng chu kỳ, nước tiểu sẽ có màu vàng đậm và xuất hiện trong thời gian dài. Một vài bệnh nhân khi đi tiểu còn thấy đau quặn ruột.
  • Các tĩnh mạch ở thực quản, dạ dày, ruột bị tắc dòng máu. Chính vì vây sẽ có tình trạng chảy máu trong, xuất huyết tiêu hóa. Người bệnh bước vào giai đoạn này có dấu hiệu nôn ra máu hay đi tiểu có máu hoặc phân đen hơn bình thường.
  • Khi bị viêm gan chức năng gan cũng suy giảm dẫn tới ảnh hưởng quá trình đào thải độc tố trong cơ thể. Người bệnh có thể mẩn ngứa nổi mề đay, mụn nhọt ngoài ra còn đau đầu chóng mặt co thắt dạ dày dễ cáu gắt.
  • Chán ăn, thiếu máu và hay có cảm giác buồn nôn cũng là cảnh báo cho thấy bạn đang có dấu hiệu mắc bệnh.

Các triệu chứng viêm gan ở trên chỉ mang tính chuẩn đoán để biết chính xác có bị mắc bệnh hay không bạn cần tới các cơ sở y tế làm xét nghiệm sinh hóa và có sự tham gia của bác sĩ.

Một số bệnh viêm gan thường gặp

Nguyên nhân do virus, vi khuẩn hay nhiễm độc sẽ dẫn tới những ảnh hưởng về gan khác nhau. Dưới đây là một số loại bệnh viêm gan thường gặp:

các loại viêm gan
Viêm gan do virus

1. Viêm gan A

Viêm gan A hay còn gọi là viêm gan siêu vi A do virus HAV gây ra. Hầu hết bệnh nhân viêm gan A đều có thể phục hồi sau khoảng 2 – 6 tháng điều trị mà không quá ảnh hưởng nghiệm trong tơi sức khỏe. Tuy nhiên nếu vào tình trạng mãn tính không được điều trị kịp thời sẽ dẫn tới các biến chứng ảnh hưởng tới chức năng gan như suy tim.

Vậy viêm gan A lây qua đường nào làm sao để phòng tránh bệnh. Theo các nhà nghiên cứu viêm gan A lây trực tiếp từ người bệnh qua người lành theo đường ăn uống. Việc ăn uống mất vệ sinh là điều kiện thuận lợi cho virus HAV phát triển. Đặc biệt việc ô nhiễm môi trường hiện nay khiến nguồn thức ăn và nước uống nhiễm khuẩn nghiêm trọng ảnh hưởng không nhỏ tới sức khỏe người bệnh.

Việc sử dụng chung quần áo, đồ dùng cá nhân của người bệnh cũng có thể lây nhiễm, tuy nhiên tỉ lệ mắc bệnh do nguyên nhân này tương đối ít. Các khu vực vệ sinh kém hay điều kiện kinh tế khó khăn thì tỉ lê người mắc bệnh cũng cao hơn.

2. Viêm gan B

Theo báo cáo thông kê của Tổ chức Y tế Thế giới thì Việt Nam là nước có tỉ lệ người mắc viêm gan b cao nhất khu vực châu Á.  Đây là căn bệnh cực ỳ nguy hiểm và khó kiểm soát, tính lẫy nhiễm cao và khả năng phá hủy gan nhanh. Bệnh viêm gan B gây ra do virus HBV, bệnh có ảnh hưởng trực tiếp tới gan và dễ dẫn chuyển sang mãn tính xơ gan và ung thư gan

Do bệnh có ảnh hưởng và tỉ lệ mắc cao nên không ít người cảm thấy băn khoăn về việc viêm gan B lây qua đường nào. Dưới đây là một số đối tượng dễ mắc bệnh:

  • Quan hệ tình dục không an toàn.
  • Tiếp xúc với máu của người bị viêm gan B, kể cả máu đã khô.
  • Sử dụng chung dụng chung đồ vệ sinh cá nhân như dao cạo râu, dụng cụ làm móng, bông tai,… có nhiều khả năng dính máu.

3. Viêm gan C

Cũng giống như viêm gan a và b, viêm gan C cũng bị gây ra bởi virus, tuy nhiên chúng có tên là Hepatitis C virus hay viết tắt là HCV. Các virus này xâm nhập vào cơ thể qua đường máu đi tới gan, tại đây gặp môi trường thuận lợi chúng sẽ sinh sôi nảy nở làm gan sưng phồng và tiêu diệt các tế bào gan khỏe mạnh, phá hủy chức năng hoạt động bình thường của gan.

Do bệnh có diễn biến âm thầm chính vì vậy nên tỉ lệ tử vong do bệnh viêm gan C cũng cao hơn. Những người khi phát hiện bệnh thì đã xuất hiện biến chứng xơ gan, ung thư gan. Tuy nhiên hiện nay bệnh này vẫn chưa thực sự được quan tâm đúng mức.

4. Viêm gan do sử dụng bia rượu

nguyên nhân bị viêm gan
Viêm gan do bia rượu

Viêm gan rượu thường xảy ra với người hay sử dụng chất kích thích, đồ uống có cồn. Hoạt chất ethanol trong các đồ uống này làm cho các tế bào gan bị tổn thương, ảnh hưởng tới chức năng và hoạt động đào thải chất độ trong gan. Các nghiên cứu chỉ ra rằng những người uống nhiều hơn 3 lon bia mỗi ngày và hơn 150 ml rượu vang có nguy cơ bị bệnh gan cao hơn người bình thường.

Những người mới bắt đầu thì chỉ biểu hiện ở dấu hiệu men gan tăng cao bất thường. Tuy nhiên khi bệnh đã tiến triển nặng hơn thì sẽ khiến cơ thể cảm thấy mệt mỏi, một số trường hợp có thể đau ở mạn sườn phải vàng da hay tiêu hóa kém. Đến giai đoạn viêm gan cấp cơ thể có thể rơi vào trạng thái hôn mê, da vàng sậm và suy giảm nhận thức, xuất huyết đường tiêu hóa, có thể dẫn tới tử vong. Chính vì vậy hạn chế bia rượu là yếu tố quan trọng trong việc đảm bảo sức khỏe của mỗi người.

5. Viêm gan do dùng thuốc

nguyên nhân viêm gan
Dùng quá nhiều thuốc tây y cũng ảnh hưởng tới hoạt động của gan

Các loại thuốc để chống lao, hạ huyết áp, hạ máu mỡ, trị viêm khớp hay đơn giản là thuốc trị cảm cúm hằng ngày cũng sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới chức năng gan mỗi người. Đặc biệt người dân Việt Nam hiện nay đang có thói quen tự mua thuốc điều trị bệnh không theo chỉ dẫn của bác sĩ khiến cho tỉ vệ người mắc viêm gan ngày càng cao.

Do các thuốc này chủ yếu chuyển hóa tại gan, sử dụng lâu dài hoặc dùng quá liều lượng có thể gây tổn thương các tế bào gan, làm suy giảm chức năng giải độc và phát hủy quá trình hoạt động của gan.

Một số biến chứng của bệnh viêm gan

Theo các thông tin chúng tôi cung cấp ở trên thì viêm gan có thể bị gây ra bởi nhiều nguyên nhân khác nhau. Nếu không có phát hiện và điệu trị đúng cách thì có thể dẫn tới các tình trạng biến chứng nguy hiểm, không thể phục hồi như xơ gan hay ung thư gan. Vậy thế nào là xơ gan, ung thư gan, và biến chứng này ảnh hưởng như thế nào đến sức khỏe?

Xơ gan

Bệnh nhân bị viêm gan mãn tính sẽ hình thành các tế bào gan bị thoái hóa và hoại tử. Các tế bào này chỉ được thay thế bởi tế bào gan tân sinh và các dải xơ. Điều này khiến các cấu trúc của tiểu thùy gan thay đổi đổi, hình thành nốt tân sinh và không có chức năng thải độc.

Việc xơ gan ảnh hưởng tới hoạt động của gan, tăng áp lực tĩnh mạch cửa và suy tế bào. Dần dần bệnh nhân sẽ có các triệu chứng như hôn mê, hơi thở có mùi hôi hay xuất huyết dưới da. Thể trạng nặng thì bệnh nhân bị cổ trướng hay còn gọi là báng bụng, giãn tĩnh mạch thực quản, nôn ra máu và tiểu phân đen.

Ung thư gan

Ung thư gan là nguyên nhân tử vong thứ 2 trong các bệnh ung thư. Có 2 dạng ung thư gan là nguyên phát và thứ phát. Do triệu chứng bệnh không rõ ràng chỉ sốt nhẹ, mệt mỏi, khó tiêu và đau bụng chính vì vậy người bệnh dễ chủ quan. Khi đến giai đoạn cuối cùng thì bệnh đã tiến triển nặng không thể điều trị bằng thuốc.

–> Đón đọc bài viết: Bệnh gan một trong tứ chúng nan y nguy hiểm

Phải làm xét nghiệm gì để biết bị viêm gan hay không?

xét nghiệm viêm gan
Để biết bị viêm gan hay không tốt nhất bạn nên làm chuẩn đoán

Để chuẩn đoán chắc chắn bạn có bị bệnh viêm gan hay không thì việc làm các xét nghiệm sinh hóa đóng vai trò vô cùng quan trọng. Nói đơn giản đó chính là xét nghiệm máu và nước tiểu bao gồm nồng độ bilirubin huyết thanh, protein toàn phần, albumin huyết thanh cùng với hoạt tính của alanine aminotransfera và các enzyme phosphatase kiềm. Các xét nghiệm này cũng bao gồm biện pháp để phát hiện thành phần của virus, DNA, RNA và kháng thể virus trong máu.

Thời điểm làm xét nghiêm tốt nhất là vào buổi sáng. Để các chỉ số được chuẩn xác bạn cần nhịn ăn trong vòng 12 tiếng đặc biệt không uống đồ ngọt, nước hoa quả, sữa cũng như dùng chất kích thích. Các chỉ số xét nghiệm sẽ không thể cho kết quả chính xác nếu bạn dùng các chất kích thích.

Làm sao để điều trị viêm gan hiệu quả?

Tùy từng loại bệnh mà sẽ có phương pháp điều trị khác nhau. Dưới đây là một số phương pháp được các chuyên gia nhận định mang lại hiệu quả cho người bệnh.

1. Điều trị viêm gan virus

Theo các chuyên gia thì bệnh nhân bị viêm gan virus cấp thì thông thường sẽ tự khỏi không cần dùng thuốc chữa. Tuy nhiên nếu chuyển sang thể mãn thì việc điều trị ngày càng trở nên khó khăn hơn. Tốt nhất bạn nên đi khám định kỳ 6 tháng 1 lần để chuẩn đoán và kiểm tra nồng độ men gan từ đó có phương pháp điều trị nhất định.

Những bệnh nhân bị viêm gan mãn hay gan bắt đầu vào tình trạng hoại tử gần đến gặp bác sĩ để có phác đồ điều trị kịp thời. Mục đích nhằm ức chế sự nhân lên của virus đến mức thấp nhất, ổn định hoạt động của gan, bình thường hóa các enzyme ngăn chặn quá trình xơ hóa và ung thư gan.

2. Điều trị viêm gan do bia rượu

Với những bệnh nhân bị viêm gan rượu bia thì phương pháp điều trị duy nhất là tuyệt đối ngừng sử dụng các chất kích thích và đồ uống có cồn. Đây là cách duy nhất để ngăn tình trạng gan bị tổn thương và bệnh tiến triển xấu hơn. Một chế độ ăn uống hợp lý đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc cải thiện hoạt động gan.

3. Làm sao để điều trị viêm gan do hóa chất

Cũng như viêm gan do rượu bia thì việc sử dụng hóa chất hay thuốc chữa bệnh ảnh hưởng tới gan, để điều trị thì người bệnh trước hết cần ngừng sử dụng các sản phẩm này. Cùng với đó là kết hợp với chế độ ăn uống hợp lý. Tuy nhiên một số trường hợp thì tình trạng bệnh đã ở thể năng cần có phương pháp điều trị phức tạp hơn thập trí phải thay gan hay làm phẫu thuật ghép gan.

Làm sao để phòng ngừa viêm gan

Virus, vi khuẩn hay các hóa chất độc hại chính là nguyên nhân viêm gan hàng đầu. Chính vì vậy để phòng bệnh tốt nhất bạn nên hạn chế tiếp xúc với các yếu tố này. Tuy nhiên việc tưởng chừng như dễ dàng này thật ra lại vô cùng khó khăn, bạn cũng cần thêm một số giải pháp chủ động để bảo vệ gan từ bên trong.

–> Xem thêm các căn bệnh ảnh hưởng khác:

điều trị viêm gan
Một số phương pháp phòng bệnh viêm gan

1. Có một chế độ ăn uống hợp lý

Để có một lá gan khỏe mạnh thì việc cung cấp đủ chất dinh dưỡng, cân bằng giữa lượng vitamin, protein và khoáng chất đóng vai trò vô cùng quan trọng. Tuy nhiên việc bổ sung quá nhiều khoáng chất cho cơ thể cũng là một trong những nguyên nhân ảnh hưởng tới hoạt động của gan. Bạn cũng nên hạn chế sử dụng các thực phẩm chế biến sẵn vì trong đó có rất nhiều chất bảo quản không tốt cho hệ tiêu hóa cũng như gan.

Bia rượu, cà phê, đồ cay nóng, chua là thực phẩm mà những người bị bệnh viêm gan phải tuyệt đối tránh. Nếu bạn may mắn vẫn có một lá gan khỏe mạnh thì nên hạn chế sử dụng các chất này thay vào đó có thể bổ sung hoa quả tươi, rau xanh – chúng rất tốt cho cơ thể và có tác dụng làm tăng tuổi thọ của lá gan.

Phương pháp mà dân gian vẫn truyền tai nhau chính là sử dụng trà xanh để chống viêm gan. Trong trà xanh có chứa rất nhiều chất chống oxy hóa, duy trì sức khỏe cho lá gan của bạn.

2. Ngủ đủ giấc và đúng giờ

Hãy tự tập cho mình thói quen ngủ trước 23h và ngủ đủ 8 tiếng mỗi ngày, đây là phương pháp hiệu quả để bảo vệ gan. Các nghiên cứu chứng minh những người ngủ sớm có tỉ lệ mắc bệnh về gan thấp hơn nhiều so với những người ngủ sau 23h. Giấc ngủ không chỉ giúp bạn tái tạo năng lượng mà còn có đủ thời gian cho gan nghỉ ngơi và thải độc.

3. Uống nhiều nước để cơ thể đào thải tốt hơn

Với người lớn thì việc uống từ 2 – 2.5 lít nước mỗi ngày là rất cần thiết để đảm bảo sức khỏe. Cung cấp đủ lượng nước cho cơ thể giúp đẩy nhanh quá trình tuần hoàn máu cũng như làm đẹp da, gan thải độc hiệu quả hơn. Các nghiên cứu chỉ ra rằng mỗi lần chỉ nên uống khoảng 150 – 200 ml là tốt nhất.

Một lá gan khỏe đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc điều hòa hoạt động của các cơ quan khác. Tuy nhiên bệnh viêm gan lại có nguy cơ xảy ra với bất kỳ đối tượng và lứa tuổi nào. Ngoài việc duy trì khám tổng quát 6 tháng một lần thì bạn nên kết hợp với một chế độ sinh hoạt điều độ và nguồn dinh dưỡng phù hợp đây là bí quyết giữ lá gan khỏe được các chuyên gia y tế khuyến cáo.

Tham khảo ngay cách điều trị bệnh viêm gan hiệu quả với phương thức đơn giản