Quả kha tử ngâm mật ong chữa ho, viêm họng từ dân gian

0

Kha tử là một cây thuốc được sử dụng trong y học cổ truyền từ hàng ngàn năm trước. Loại dược liệu này được người xưa xem như “thần dược”, dùng để trị nhiều loại bệnh nguy hiểm. Ngày nay đã có rất nhiều nghiên cứu hiện đại chứng minh công dụng của kha tử. Vậy kha tử là gì? Tác dụng chữa bệnh của loại quả này như thế nào? Bài viết dưới đây Giadinhkhoeaz xin được cung cấp những thông tin đầy đủ và chi tiết nhất về kha tử. Hãy cùng theo dõi và tìm hiểu nhé!

Kha tử là quả gì? Đặc điểm tổng quan của cây kha tử

Đặc điểm cây kha tử

Cây kha tử (Terminalia chebula) còn có tên gọi dân giã khác là cây chiêu liêu, cây xàng… thuộc họ Trâm bầu (Combretaceae). Đây là một loại cây sống lâu năm, thuộc dạng thân gỗ trung bình, cao từ 10-20m. Kha tử có tán lá rộng, phân thành nhiều tầng. Vỏ cây có màu xám nhạt, có vách nứt dọc thân. Cành kha tử thường nhẵn, cành non thì có lông.

Lá kha tử mọc so le, phiến lá rộng, đầu lá hơi nhọn, dài khoảng 15-20cm. Gân lá hình lông chim. Lá thường có lớp lông mềm ở mặt trước, mặt sau nhẵn. Đầu cuống lá có 2 tua nhỏ (gọi là 2 lá kèm).

Kha tử có hoa nhỏ, màu vàng, có mùi thơm nhẹ đặc trưng. Hoa kha tử mọc thành cụm, cụm hoa hình chùy mọc ở nách lá hoặc ngọn, được phủ một lớp lông màu đồng. Hoa thường ra vào khoảng tháng 5-6 hàng năm.

Quả kha tử hình trứng, dài 3-4cm, tù 1 đầu, 1 đầu hơi thuôn, bề mặt nhẵn. Quả có 5 cạnh dọc. Khi chín, quả có màu nâu vàng, thịt quả màu đen.

quả kha tử có tác dụng gì
Kha tử – cây thuốc với nhiều tác dụng chữa bệnh

Quả kha tử trồng ở đâu?

Vì cây tương đối cao và có tán rộng nên kha tử thường được trồng lấy bóng mát, trong khuôn viên các khu đô thị, công viên, trên các vỉa hè đường phố. Kha tử cũng có thể mọc hoang ở các vùng đồng quê hoặc được trồng lấy gỗ, làm thuốc ở nhiều tỉnh miền Nam nước ta.

Đặc điểm dược liệu quả kha tử

Kha tử dược liệu là quả chín của cây kha tử đã được phơi hay sấy khô. Quả thường ra vào khoảng tháng 8-9 và sau 1-2 tháng thì quả chín. Tháng 10-11 người ta sẽ thu quả chín về phơi khô làm thuốc. Quả kha tử khô là một vị dược liệu quý giá với nhiều công dụng hữu ích cho sức khỏe.

Quả kha tử có tác dụng gì?

Kha tử là một cây thuốc chữa bệnh có lịch sử hàng nghìn năm. Loại cây này đã được người Ấn Độ cổ xưa sử dụng từ khoảng 5000 năm trước để chữa các bệnh liên quan đến hô hấp. Y học cổ truyền Trung Hoa cũng coi Kha tử như một phương thuốc có sức mạnh phi thường từ thuở sơ khai. Vậy quả kha tử chữa bệnh gì?

Quả kha tử trị ho, hỗ trợ tiêu hóa

Theo đông y, kha tử là vị dược liệu có vị đắng, chát, tính bình, quy vào 2 kinh là phế và đại tràng. Vì thế, kha tử thường xuất hiện trong các bài thuốc giúp sạch phổi, trừ ho, giúp chữa chứng ho gió, ho khan, ho do lạnh kéo dài. Đồng thời, kha tử cũng được sử dụng để nhuận tràng, trị rối loạn tiêu hóa, bồi bổ và hồi phục sức khỏe.

Tác dụng này của kha tử cũng đã được chứng minh thông qua các nghiên cứu hiện đại. Các nghiên cứu cho thấy, trong kha tử có nhiều hoạt chất thuộc nhóm polysaccharide. Chúng là những chất có dược tính không hề thua kém thuốc codein – một loại thuốc chữa ho đầu bảng trong tây y.

Ngoài ra, quả kha tử còn có mặt trong các bài thuốc trị rối loạn tiết niệu, táo bón, cường tim. Thịt quả kha tử còn có thể dùng bào chế thuốc đánh răng, giúp ngăn chảy máu, viêm loét lợi.

Vị thuốc kha tử chữa ho hiệu quả
Vị thuốc kha tử chữa ho hiệu quả

Quả kha tử chữa viêm họng, viêm amidan

Kha tử chữa viêm amidan, viêm họng thậm chí còn hiệu quả và nhanh chóng hơn các thuốc tây y hiện đại. Đây cũng là một tác dụng nổi bật và được biết đến nhiều nhất của kha tử. Theo viện Nghiên cứu nông nghiệp và sinh học Ấn Độ, trong kha tử có chứa chất alloyl. Đây là một hoạt chất có hoạt tính kháng virus rất mạnh, có khả năng ức chế nhiều loại virus, nhất là các virus tác động đến hệ miễn dịch của cơ thể.

Hàm lượng tanin trong kha tử rất dồi dào, có thể chiếm từ 24-64%. Trong đó, nhiều nhất là acid galic, egalic, acid luteolic, acid chebulic… Đây là những hoạt chất có hoạt tính kháng khuẩn tự nhiên, có khả năng ức chế vi khuẩn mạnh mẽ. Từ đó, kha tử có thể làm giảm nhanh tình trạng đau họng, viêm họng, viêm amidan do vi khuẩn.

Đặc biệt, người Ấn Độ cổ xưa còn dùng bột kha tử tán nhỏ, cuộn thành điếu như thuốc lá để hút, có tác dụng chữa hen rất tốt.

Bà bầu và trẻ nhỏ có dùng được kha tử không?

Tình trạng ho và ngạt mũi xảy ra rất thường xuyên ở các bà bầu. Tuy nhiên, họ lại luôn phải hạn chế sử dụng các thuốc ho hoặc các chế phẩm từ tây y. Đặc biệt là trong 3 tháng đầu, vì chúng có thể gây ra tác dụng phụ làm ảnh hưởng đến thai nhi. Lúc này, quả kha tử với bà bầu sẽ là một lựa chọn hoàn hảo. Dùng kha tử, bà bầu có thể yên tâm về tính an toàn mà vẫn có thể khắc phục các triệu chứng ho, đau họng một cách nhanh chóng.

Quả kha tử chữa ho cho bé cũng rất tốt. Bạn có thể nướng kha tử lên, chú ý không để bị cháy, rồi thả vào cốc nước ấm. Tiếp đến, bạn có thể thêm một chút muối và cho bé ngậm rồi nuốt từ từ. Tuy nhiên, với trẻ còn quá nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh thì không nên dùng nhiều kha tử. Theo GS.TS Bác sĩ Trần Hữu Tuân – Bệnh Viện Tai Mũi Họng TW, quả kha tử có chứa nhiều chất chát. Khi dùng nhiều, có thể gây tổn thương niêm mạc họng, làm rộp, khô họng.

Cách dùng quả kha tử chữa bệnh

Sử dụng trực tiếp quả kha tử ngậm ho đem đến hiệu quả nhanh chóng. Bạn có thể ngậm một quả kha tử, rồi nuốt nước bọt từ từ cho đến khi không còn thấy vị chát. Vài giờ sau, nếu cơn ho chưa đỡ thì có thể ngậm thêm một quả nữa. Thông thường chỉ cần ngậm 1-2 quả đã hết ho và viêm họng. Nếu tình trạng nặng hơn thì nên ngậm 3 quả một ngày. Trường hợp không quen với vị đắng chát của kha tử, bạn có thể sắc hỗn hợp 8g kha tử, 6g cam thảo, 10g cát cánh, uống đều mỗi ngày.

Một cách khác, bạn có thể dùng quả kha tử ngâm mật ong và để dự trữ trong nhà, khi mắc bệnh dùng ngay. Đây là một cách vừa giúp loại bỏ vị khó chịu, vừa làm nâng cao hiệu quả chữa ho của loại quả này. Cách ngâm kha tử với mật ong như sau: Sử dụng 150-200g kha tử khô, tách hạt, ngâm với 500ml mật ong nguyên chất rồi đậy kín nắp. Sau 1-2 ngày có thể sử dụng. Trẻ em trên 1 tuổi uống khoảng 5ml/lần, ngày 2-3 lần. Người lớn có thể dùng đến 10ml.

quả kha tử ngâm mật ong
Kha tử mật ong – bài thuốc chữa ho hàng đầu

Để trị tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa bạn có thể sử dụng bài thuốc kha tử tán. Bài thuốc này gồm mộc hương 10g, hoàng liên 10g, kha tử 20g tán thành bột. Mỗi lần bạn sử dụng 3-6g, hòa tan trong nước nguội và uống.

Trường hợp ngộ độc thực phẩm mức độ nhẹ, dùng 8g kha tử nướng chín, bỏ hạt cứng, kết hợp 5g hoàng liên, 5g mộc hương rồi tán bột. Mỗi lần dùng, bạn hòa tan hỗn hợp này trong nước rồi uống.

Đối với bệnh nhân kiết lỵ, kha tử cũng có tác dụng rất tốt. Bạn dùng 6g kha tử, 12g đẳng sâm, 12g bạch truật, 12g đương quy, 6g cam thảo, 6g can khương, 6g mộc hương, rồi đem sắc, uống ngày 2 lần.

Trên đây là những thông tin chi tiết về dược liệu kha tử. Hy vọng, bài viết đã đem đến cho bạn những kiến thức hữu ích, giúp bạn hiểu rõ về lợi ích và công dụng mà quả kha tử có thể đem lại.

Quả kha tử ngâm mật ong chữa ho, viêm họng từ dân gian
Đánh giá bài viết

Để lại một trả lời

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công bố.