Bệnh huyết áp cao – “kẻ giết người thầm lặng”

0

Huyết áp cao được coi là “kẻ giết người thầm lặng” khi đây là bệnh lý khá phổ biến và nguy hiểm. Bệnh lý này là một trong số những bệnh tim mạch với tỉ lệ người mắc cao, dễ gây biến chứng và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe.

bệnh huyết áp cao
Bệnh huyết áp cao được coi là kẻ giết người thầm lặng

Tìm hiểu về bệnh huyết áp cao

Bệnh huyết áp cao hay còn gọi là bệnh cao huyết áp, tăng huyết áp – một bệnh lý khá phổ biến hiện nay. Căn bệnh này là một trong những bệnh tim mạch có tỉ lệ người mắc cao nhất hiện nay.

Theo thống kê, có đến 4/10 người lớn trên 25 tuổi bị tăng huyết áp. Tại Việt Nam con số này còn đáng báo động hơn khi có đến 12 triệu người bị cao huyết áp. Và trong số những người mắc bệnh tăng huyết áp chỉ có 17% có thể kiểm soát được tình trạng bệnh. Có đến 80% người mắc cao huyết áp có thực hiện điều trị nhưng chưa đạt được kết quả như mong muốn.

cao huyết áp
Ngày càng có nhiều người mắc bệnh cao huyết áp

Huyết áp là gì?

Huyết áp là chỉ số áp lực máu cần thiết tác động lên thành mạch nhằm đưa máu đến các tế bào trong cơ thể. Huyết áp máu được sinh ra từ lực co bóp của tim và sức cản của động mạch. Huyết áp khác hoàn toàn với nhịp tim và cần được đo đạc cụ thể bằng các loại máy chuyên dụng.

Trong đó chỉ số huyết áp được đánh giá bằng 2 chỉ số cụ thể được gọi là huyết áp tâm trương và huyết áp tâm thu. Mỗi người có một chỉ số huyết áp khác biệt. Chỉ số này đôi khi phụ thuộc vào tâm trạng, tình trạng sức khỏe cũng như vận động của cơ thể. Trong đó, chỉ số huyết áp bình thường nằm trong ngưỡng từ 80 – 120 mmHg.

bệnh cao huyết áp
Cao huyết áp được đo bằng chỉ số áp lực máu lên thành động mạch

Tuy nhiên, trên thực tế, các chỉ số huyết áp còn phụ thuộc vào độ tuổi, giới tính cụ thể. Chỉ số huyết áp ở người già trẻ con có sự chênh lệch rõ rệt.

Huyết cáp cao là gì? Chỉ số huyết áp như thế nào được coi là huyết áp cao?

Mặc dù là một bệnh lý khá phổ biến, tuy nhiên, không phải ai cũng biết cao huyết áp là gì?

Huyết áp cao là tình trạng chỉ số huyết áp vượt ngưỡng bình thường. Tình trạng này liên quan mật thiết đến các vấn đề về sức khỏe khác. Trong đó, đa phần huyết áp cao đều dễ dẫn đến các bệnh tim mạch, là nguyên nhân gây nên đột qụy hoặc các bệnh khác…

Theo đó, huyết áp cao là gì được xác định khi chỉ số huyết áp từ 140 mmHg trở lên hoặc huyết áp đo được ở tâm trương từ 90 mmHg trở lên. Ngoài ra, còn một chỉ số được gọi là tiền huyết áp cao khi các chỉ số huyết áp đo được nằm trong khoảng từ 120-139 mmHg hoặc huyết áp tâm trương từ 80-89 mmHg. Tình trạng này được coi là cảnh báo mắc huyết áp cao.

Phân loại tình trạng huyết áp

Trên thực tế, huyết áp được phân thành nhiều mức độ khác nhau. Khi các chỉ số huyết áp bất bình thường đều được coi là biểu hiện của bệnh và cần được điều trị sớm để hạn chế tối đa các nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe.

Thông thường, các chỉ số huyết áp được chia thành:

Huyết áp thấp hay còn gọi là tình trạng hạ huyết áp. Tình trạng hạ huyết áp được chẩn đoán khi chỉ số huyết áp tâm thu đo được ở mức >= 100mmHg. Huyết áp bao nhiêu là thấp được xác định khi chỉ số đo được dưới mức 100mmHg, thậm chí có thể thấp hơn nữa.

  • Huyết áp bình thường

Huyết áp bình thường cho thấy tình trạng sức khỏe tốt. Thông thường, chỉ số huyết áp nằm ở ngưỡng 80-120 mmHg.

  • Tiền huyết áp cao

Tiền huyết áp cao là tình trạng cảnh báo có thể mắc huyết áp cao. Thông thường giá trị này được tính ở mức giữa huyết áp bình thường và huyết áp cao. Theo đó, chỉ số huyết áp tâm thu từ 120-139 mmHg và huyết áp tâm trương từ 80-89 mmHg.

  • Huyết áp cao

huyết áp cao là gì
Huyết áp cao

Huyết áp bao nhiêu là cao là câu hỏi khá phổ biến với người bệnh. Khi chỉ số huyết áp đo được ở tâm thu từ 140 mmHg trở lên hoặc chỉ số huyết áp tâm trương từ 90 mmHg trở lên được chẩn đoán là huyết áp cao. Tình trạng này cho thấy sức khỏe kém và là biểu hiện của một số bệnh lý cần được điều trị sớm.

Ngoài ra, huyết áp cao cũng được chia thành 3 mức độ I, II, III theo các chỉ số thu được của tâm thu.

Tuy nhiên, cần theo dõi chỉ số huyết áp thường xuyên trong nhiều ngày để có được kết luận chính xác nhất. Bởi đôi khi, trong một số trường hợp cụ thể như sau khi uống rượu bia, sử dụng chất kích thích hoặc cảm xúc xúc động cũng có thể khiến huyết áp tăng lên.

Huyết áp cao có nguy hiểm không?

Huyết áp cao được cho là “kẻ giết người thầm lặng” khi nó là nguyên nhân trực tiếp gây nên hàng loạt các vấn đề về sức khỏe khác như bệnh tim mạch, rối loạn tiền đình, đột qụy… Đa phần những người mắc bệnh tăng huyết áp đều khó có thể phát hiện cho đến khi các biểu hiện bệnh rõ rệt và ở giai đoạn muộn. Căn bệnh này thường không có triệu chứng điển hình và dễ gây biến chứng nguy hiểm, vì vậy nó có thể khiến người bệnh tử vong mà không rõ nguyên nhân.

cao huyết áp nên làm gì
Huyết áp cao là nguyên nhân chính dẫn đến đột qụy

Theo thống kê của tổ chức WHO, mỗi năm có đến 9 triệu người chết vì nguyên nhân có liên quan đến bệnh tăng huyết áp và các biến chứng của tăng huyết áp. Nguy hiểm hơn, bệnh huyết áp cao còn là nguyên nhân gây nên hàng loạt các biến chứng nguy hiểm khác như xơ vữa động mạch, đột qụy, các bệnh về phổi, tim mạch, viêm gan, viêm thận, nhồi máu cơ tim, gây suy giảm thị lực, thậm chí có thể dẫn đến mù lòa ….

Triệu chứng của bệnh huyết áp cao

Các triệu chứng huyết áp cao khá khó có thể nhận biết và dễ nhầm lẫn với các bệnh lý khác hoặc các dấu hiệu sức khỏe kém. Mặc dù vậy, người bệnh cũng có thể sớm nhận biết các dấu hiệu cao huyết áp dựa vào các biểu hiện sau:

triệu chứng huyết áp cao
Chóng mặt, đau đầu, hoa mắt là biểu hiện của cao huyết áp
  • Các dấu hiệu đầu tiên của bệnh huyết áp cao: chảy máu mũi, tê bì, ngứa lòng bàn chân, bàn tay…
  • Một số các biểu hiện huyết áp cao là: cảm giác nhức đầu, chóng mặt, hay nóng trong đầu, choáng váng, ù tai, hoa mắt,…
  • Các dấu hiệu nặng hơn: Cảm giác mệt mỏi, thở gấp khi leo cầu thang, tim đau, trống ngực liên hồi, mặt đỏ bừng, cảm giác váng vất…
  • Một số dấu hiệu khác: Thị giác bị suy giảm, nhìn không rõ, có mạch máu nổi gân đỏ trong mắt, mắt mờ đột ngột, cơ thể bị thừa cân, béo phì, mắc một số bệnh như gan, thận, nôn, buồn nôn…

Tuy  nhiên, để có thể phát hiện chính xác bệnh huyết áp cao cần thăm khám và đo chỉ số huyết áp cụ thể để xác định.

Nguyên nhân dẫn đến bệnh cao huyết áp

Nguyên nhân chính dẫn đến bệnh cao huyết áp là do xơ vữa động mạch và do hàm lượng cholesterol trong máu quá cao. Tình trạng này khiến động mạch bị lão hóa, xơ vữa, hàm lượng cholesterol cao làm ảnh hưởng đến khả năng tuần hoàn của máu trong động mạch. Từ đó, làm giảm áp lực và khả năng tuần hoàn của máu, tăng áp suất trong thành mạch. Điều này khiến tim phải làm việc và vận động nhiều hơn để có thể tạo đủ áp lực đẩy máu đi nuôi các tế bào của cơ thể.

nguyên nhân huyết áp cao
Thừa cân, béo phì là nguyên nhân dẫn đến cao huyết áp

Nguyên nhân huyết áp cao còn do tuổi tác, thói quen sinh hoạt, chế độ ăn uống, tâm lý, áp lực:

  • Tuổi tác:  Những người cao tuổi thường có nguy cơ cao bị tăng huyết áp. Thông thường, những người trên 45 tuổi dễ mắc bệnh cao huyết áp. Tuổi tác càng lớn thì tỉ lệ mắc cao huyết áp càng tăng.
  • Chế độ sinh hoạt: Thói quen sinh hoạt có ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe. Những người thường xuyên thức khuya, uống nhiều bia rượu, hút thuốc lá hay dùng các chất kích thích dễ mắc bệnh tăng huyết áp.
  • Chế độ ăn uống thiếu khoa học: Thường xuyên ăn nhiều chất béo, ăn quá mặn, sử dụng nhiều hóa chất hay các loại gia vị có thể làm tăng nguy cơ mắc cao huyết áp.
  • Những người bị thừa cân, béo phì, người mắc các bệnh mãn tính: Những người có tiền sử mắc các bệnh nan y, mãn tính hay những người bị thừa cân, béo phì thường có nguy cơ cao mắc bệnh tăng huyết áp.
  • Những người lười tập thể dục, lười vận động: Ít vận động, ít tập thể dục hay môi trường sống không trong lành, thiếu dưỡng khí cũng là nguyên nhân cao huyết áp thường gặp.
  • Bị áp lực, stress, căng thẳng thường xuyên: Cảm xúc có ảnh hưởng trực tiếp đến chỉ số huyết áp. Do đó, những người thường xuyên bị căng thẳng, làm việc trong môi trường áp lực cao, bị stress có thể dễ mắc bệnh cao huyết áp.
  • Thường xuyên sử dụng thuốc tránh thai, thuốc điều hòa nội tiết: Những loại thuốc có tác dụng điều hòa nội tiết tố, thuốc tránh thai cũng làm tăng nguy cơ mắc huyết áp cao. Do đó, những người thường xuyên sử dụng các loại thuốc này cần thực sự cẩn trọng.

Những ai có nguy cơ mắc huyết áp cao?

Bất kỳ ai cũng có nguy cơ mắc bệnh cao huyết áp. Tuy nhiên, nhóm đối tượng có nguy cơ mắc bệnh cao hơn bình thường đó chính là:

Xem thêm bài viết hữu ích:

nguy cơ mắc bệnh huyết áp cao
Người già trên 45 tuổi có nguy cơ cao mắc tăng huyết áp
  • Những người thừa cân, béo vì, có cân nặng vượt chuẩn. Thậm chí, chỉ số này có thể đo đạc cụ thể qua số đo vòng eo. Theo đó, những nam giới có vòng 2 >90cm và nữ giới có vòng 2 > 80cm được cho là có nguy cơ mắc tăng huyết áp cao hơn.
  • Người sinh ra trong gia đình có người thân có tiền sử mắc bệnh huyết áp cao
  • Người trên 45 tuổi có nguy cơ mắc bệnh tăng huyết áp cao hơn
  • Người mắc các bệnh mãn tính, mắc bệnh nan y hoặc người sử dụng thuốc đặc trị kéo dài
  • Người thường xuyên sử dụng rượu, bia, thuốc lá, các chất kích thích
  • Người có chế độ ăn uống không khoa học, hay ăn mặn, dùng các chất béo
  • Người ít vận động, ít tập thể dục, thường xuyên làm việc trong môi trường thiếu dưỡng khí, bị stress, căng thẳng kéo dài

Cách phòng tránh huyết áp cao, cách điều trị bệnh huyết áp cao

Bệnh lý này khá khó phát hiện nhưng có thể phòng tránh và điều trị cao huyết áp. Vì vậy, người bệnh nên sớm quan tâm đến sức khỏe của mình, thường xuyên thăm khám để phát hiện sớm và có phương pháp điều trị kịp thời.

thể dục điều trị cao huyết áp
Tập thể dục thường xuyên là cách phòng tránh cao huyết áp

Cách phòng tránh huyết áp cao

Để phòng bệnh huyết áp cao, cần có chế độ sinh hoạt điều độ, ăn uống và nghỉ ngơi khoa học. Hạn chế thức khuya, làm việc quá mức căng thẳng. Đây cũng là cách chữa cao huyết áp tại nhà mà người bệnh nên tìm hiểu.

  • Nên ăn nhạt, sử dụng các loại gia vị ở mức vừa phải, hạn chế dùng muối và đường.
  • Nên có thực đơn ăn uống khoa học, ăn nhiều rau xanh, trái cây…. Hạn chế sử dụng thực phẩm chứa nhiều chất béo, đồ ăn chiên, nướng hay các món ăn được chế biến sẵn.
  • Giữ cân nặng ở mức vừa phải, thường xuyên tập luyện thể dục, thể thao, vận động…
  • Có chế độ sinh hoạt khoa học: hạn chế dùng các chất kích thích, rượu bia, thuốc lá, đồ uống có gas, có cồn…
  • Thường xuyên thăm khám và kiểm tra sức khỏe để phòng tránh mắc cao huyết áp kịp thời

Cách điều trị cao huyết áp hiệu quả nhất

  • Thay đổi chế độ ăn uống: Người bị huyết áp cao cần tuyệt đối tránh các thực phẩm quá nhiều chất béo, đồ ăn chứa nhiều dầu mỡ, hạn chế dùng muối và các đồ ăn mặn. Ngoài ra cần xây dựng thực đơn ăn uống hợp lý, nên ăn nhiều rau xanh, hoa quả tươi.
  • Thay đổi chế độ sinh hoạt: Xây dựng chế độ sinh hoạt khoa học. Hạn chế thức khuya, làm việc quá sức, bị stress, áp lực…  Ngủ sớm, ngủ điều độ, tránh xa rượu bia và các chất kích thích…
  • Sử dụng thuốc điều trị huyết áp cao: Thăm khám và điều trị kịp thời khi có các dấu hiệu của bệnh cao huyết áp. Nên sử dụng thuốc đặc trị huyết áp cao giúp làm bình ổn huyết áp.
Hỗ trợ điều trị huyết áp cao
Sử dụng các sản phẩm điều hòa huyết áp cũng là cách chữa huyết áp cao hiệu quả
  • Sử dụng các sản phẩm chức năng giúp điều hòa huyết áp: Một số sản phẩm, thực phẩm bảo vệ sức khỏe chiết xuất tự nhiên cũng góp phần giúp điều hòa huyết áp hiệu quả.

Chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt cho người bị huyết áp cao

Chế độ dinh dưỡng cũng là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến sức khỏe và tình trạng bệnh của người bị huyết áp cao.

Người cao huyết áp nên ăn gì?

Thực đơn cho người cao huyết áp nên bổ sung nhiều trái cây, hoa quả tươi và các thực phẩm giàu chất xơ. Ngoài ra, người bị cao huyết áp cũng nên uống nhiều nước hoặc nước ép từ trái cây và củ quả nhằm bổ sung dưỡng chất, hàm lượng nước cũng như các vitamin và khoáng chất cho cơ thể.

cao huyết áp nên ăn gì
Những thực phẩm tốt cho người huyết áp cao

Nhóm thực phẩm được khuyên dùng đó là: Cải cúc, cần tây, măng tây, cà chua, cà tím, cà rốt, nấm hương, nấm rơm, mộc nhĩ, tỏi, đậu xanh, đậu nành…. Ngoài ra, người bị bệnh cao huyết áp nên ăn trái cây gì có thể kể đến như: táo, lê, mã thầy, dưa leo,…

Bệnh cao huyết áp không nên ăn gì?

bệnh cao huyết áp không nên ăn gì
Người huyết áp cao nên kiêng những thực phẩm nhiều dầu mỡ, nội tạng động vật

Ngoài những nhóm thực phẩm được khuyên dùng, người bệnh cao huyết áp cần hạn chế sử dụng các thực phẩm cay nóng, nhiều dầu mỡ, các thực phẩm có tính kích thích. Chế độ ăn cho người cao huyết áp cần kiêng ớt, tiêu, muối, đường, rượu, bia, trà đặc, nội tạng động vật, socola, thực phẩm nhiều dầu mỡ, thịt gà, thịt vịt…

Đồ uống với người cao huyết áp

Người bị cao huyết áp nên uống gì là câu hỏi được nhiều bệnh nhân quan tâm. Thực tế, có rất nhiều đồ uống tốt cho người bị tăng huyết áp như nước dừa, nước ép mướp đắng, chè xanh….

Trên đây là những thông tin về bệnh cao huyết áp, hy vọng điều này sẽ giúp người bệnh có được thông tin tham khảo hữu ích nhất cũng như có được lời khuyên để chăm sóc sức khỏe tốt nhất.

Đọc thêm:

Để lại một trả lời

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công bố.